Κοινωνια

Η διάψευση (υπέρ του άνεργου πτυχιούχου)


Αν ανοίξεις ένα λεξικό θα δεις ότι  η λέξη διάψευση παραπέμπει στο αναληθές και στο παραπλανητικό. Από τη μία το αναληθές είναι το περίπου ψέμα και από την άλλη το παραπλανητικό είναι μια περίπου αλήθεια. Εκεί που συνδέονται οι δυο λέξεις κατά τη γνώμη μου είναι η ενυπάρχουσα και διατρέχουσα και στις δυο, έννοια του δόλου.

Δεν διαψεύδονται ποτέ τα γεγονότα. Άλλωστε αυτά έχουν γίνει και αποδεικνύονται άμα τη εμφανίσει. Αυτά ανατρέπονται. Τα γραπτά (και δεν εννοώ εδώ τα διάφορα αμφιβόλου αξιοπιστίας άρθρα του Τύπου) επίσης δεν διαψεύδονται. Αυτά υπόκεινται στη βάσανο της κριτικής ανάλυσης και στη συνέχεια είτε επιβεβαιώνονται, είτε απορρίπτονται, στην ολότητά τους ή εν μέρει.

Τελικά όμως τί διαψεύδεται;

Κατά τη γνώμη μου, χωρίς να είμαι λεξικογράφος ή έστω φιλόλογος, προνομιούχος (αν και όχι αποκλειστικός) τομέας της διάψευσης είναι το βασίλειο του άυλου. Κάτι που άκουσες, που νόμισες, που σκέφτηκες, που ήλπισες, που ένιωσες, που σου είπαν, που σου ανέφεραν, που σου υποσχέθηκαν. Και σίγουρα κάτι που αποτελεί άποψη ενός ανθρώπου ή μιας συλλογικότητας που δεν έχει, εν πάση περιπτώσει, επιστημονικά ή αμετάκλητα διασταυρωθεί. Έχοντας στο μυαλό μας την προηγούμενη έννοια, του δόλου, Θα μπορούσαμε να ισχυριστούμε, ότι αυτό που περιγράφουμε προσεγγίζει ολοένα και περισσότερο μια άλλη έννοια, αυτή της φήμης.

Ας πάρουμε για παράδειγμα την εξής περίπτωση: σπουδές ίσον καλύτερο αύριο. Φήμη; Για να δούμε.

Στην περίπτωση ενός ανθρώπου, που σε όλη του τη ζωή, του έλεγαν (οι γονείς, η κοινωνία) να σπουδάσει για να γίνει κάτι και εκείνος ενσωμάτωσε και πραγματοποίησε στα 18 του χρόνια αυτή την προτροπή (ή επιταγή, όπως ταιριάζει στον καθένα) χωρίς όμως να τη συμμερίζεται ή να την κατανοεί πλήρως, στην χειρότερη περίπτωση είτε θα τα παρατήσει και θα νιώσει απελευθερωμένος, είτε θα ολοκληρώσει έναν κύκλο σπουδών και στη συνέχεια απελευθερωμένος (ξανά) αλλά και αρκετά πιο έμπειρος και ώριμος θα κάνει αυτό που πραγματικά θέλει.

Οπότε η αρχική ιδέα: σπούδασε για να γίνεις κάτι και να αποκτήσεις ένα καλύτερο μέλλον διαψεύδεται ή όχι;

Εγώ νομίζω ότι δεν διαψεύδεται.

Διότι ο λόγος περί της αναγκαιότητας των σπουδών οδήγησε το άτομο στην αυτογνωσία. Αν και με μάλλον απροσδόκητο τρόπο… Ξεκινώντας κάτι που δεν ήξερε αν το θέλει, χωρίς σαφείς λόγους και χωρίς σχέδιο για το που οδηγεί αυτή η επιλογή. Δεν διαψεύδεται γιατί όντως προκάλεσε μια αλλαγή η οποία παρήγαγε γνώση και που με τη σειρά της οδήγησε σε ένα δυνητικά θετικό αποτέλεσμα. Κάποιος πήρε ένα μάθημα και τα διδάγματα που άντλησε τον βοήθησαν να μάθει για τον εαυτό του και να προχωρήσει στη ζωή του.

Στην περίπτωση όμως, που η απόφαση για τριτοβάθμιες σπουδές είναι η συνειδητή επιλογή ενός ώριμου και σχετικά έμπειρου ατόμου με ορισμένες από τις δυσκολίες τις ζωής και με το πέρας αυτών (των σπουδών) το καλύτερο αύριο δείχνει ολοένα και πιο μακρινό;

Υπάρχει διάψευση; Αν ναι, τότε τί ακριβώς διαψεύδεται;

Η σύνδεση σπουδών με το καλύτερο αύριο;

Η πεποίθηση ότι ισχύει η σύνδεση σπουδές – καλύτερο αύριο;

Η ελπίδα ότι διαμέσου των σπουδών θα αγγίξεις το καλύτερο αύριο;

Το καλύτερο αύριο αυτό καθ’ εαυτό;

Και από πού ακριβώς παρεισφρύει ο δόλος σ’ όλο αυτό;

Για φαντάσου ότι κάποιος ενώ έχει τη δουλειά του, συνειδητοποιεί την αξία της πανεπιστημιακής μόρφωσης ως παράγοντα πνευματικής ανύψωσης, τόπο καλλιέργειας προσωπικότητας, πηγή ανεξάντλητης γνώσης και αποφασίζει να αφήσει τον τρόπο ζωής του πίσω, κοιτώντας προς και προσδοκώντας ένα μέλλον αν μη τι άλλο φωτεινότερο έχοντας επαναπροσδιορίσει, βάσει αυτής της προσδοκίας, όχι μόνο τη στοχοθεσία του, αλλά τον ίδιο του τον εαυτό.

Και ξαφνικά…

Η Κρίση!!!

όχι του βιβλίου της Αποκάλυψης, αλλά του Χρέους…

Και όλες οι προσδοκίες διαψεύδονται…

Και η επένδυση στη γνώση γίνεται φράση κενή περιεχομένου…

Και ξαφνικά ο μορφωμένος γίνεται βάρος

Γιατί μια επιχείρηση δεν μπορεί να πληρώσει το επίπεδο των γνώσεών του…

Γιατί το κατεστημένο της αγοράς τον βλέπει ως εν δυνάμει απειλή και τον αποκλείει…

Γιατί η οικογένειά του δυσκολεύεται να τα φέρει βόλτα με αυτόν άνεργο (τώρα πια) και βρίσκει ακατανόητη έως απαράδεκτη την επιθυμία του να βρει μια δουλειά που να έχει σχέση με τα προσόντα και την εκπαίδευσή του.

Γιατί η κοινωνία τον στιγματίζει ως άνεργο πτυχιούχο.

Γιατί το διαλυμένο κράτος δεν μπορεί να τον απορροφήσει, διότι δεν ξέρει πως να απαλλαγεί από τον κατά κανόνα αντιπαραγωγικό και υπεράριθμο, μόνιμο υπάλληλό του, ενώ έχει προ πολλού απωλέσει την ικανότητά του να τον περιθάλψει (τον άνεργο).

Όλα αυτά βέβαια αποτελούν μία πολύ σκληρή πραγματικότητα.

Και σε όλη αυτή την παράνοια, η φωνή του μορφωμένου και καταρτισμένου πλην άνεργου πτυχιούχου δεν ακούγεται πουθενά…

Δεν πρέπει να έχει απαιτήσεις, δεν πρέπει να έχει κριτήριο επιλογής δεν δεν δεν…

Όλο αυτό με μία λέξη: ΑΔΙΕΞΟΔΟ ή αλλιώς ΔΙΑΨΕΥΣΗ.

5 – 6 χρόνια λόγω σπουδών εκτός αγοράς εργασίας. Σταθερότητα στην προσήλωσή του για την επίτευξη του στόχου του. Βίωση του σκληρού προσώπου της εντατικής σπουδής. Αταλάντευτη πίστη ότι οι προσπάθειες θα ευοδώσουν.

Και στο τέλος, την ώρα του λογαριασμού, το ταμείο είναι μείον και εκεί που νόμιζε ότι θα τώρα θα απολαύσει τους γλυκούς καρπούς της κοπιαστικής ακαδημαϊκής δουλειάς, δοκιμάζει το τσουχτερό χαστούκι της νέας πραγματικότητας.

(Ας το γυρίσουμε στο πρώτο πρόσωπο γιατί  κανείς άνεργος πτυχιούχος δεν έχει ανάγκη να μιλάει κάποιος αντ’ αυτού)

Και βέβαια η δουλειά, οποιαδήποτε, δεν είναι ντροπή. Και βέβαια θα κάνω ότι πρέπει για να επιβιώσω. Η μοιρολατρία είναι η πιο αβάσταχτη μορφή μιζέριας. Αλλά και η απαίτηση για μια δικαιότερη αντιμετώπιση, δίκαιη είναι και αυτή και πρέπουσα.

Γιατί οι σπουδές αυτό το “κακό” έχουν όταν γίνονται με αγάπη και συνειδητοποίηση. Ανοίγουν το μυαλό και ελευθερώνουν το πνεύμα. Και θέλεις όσα περισσότερα μπορείς. Γιατί αυτός ο είναι τύπος του ανθρώπου που προχωρά μπροστά και μαζί μ’ αυτόν εξελίσσεται η κοινωνία.

Εσύ λοιπόν γιατί μου ζητάς να κάνω πίσω; Πιστεύεις ότι πρέπει; Πιστεύεις ότι μπορώ; Θέλεις να με πείσεις ότι όλη μου η προσπάθεια βασίστηκε σε μία φήμη; Και ποιός, δόλια, με παραπλάνησε με αναλήθειες; Εσύ, η κοινωνία ή μήπως και οι δυο;  Ήταν μάταιη προσπάθεια από την αρχή; Υπάρχει μόνο ένας τρόπος να γίνονται τα πράγματα; Γιατί εμένα άλλα μου έμαθαν εκεί που πήγα. Δεν μπορώ να ξε-μάθω τώρα πια. Αυτά που έμαθα, είμαι εγώ. Δεν μπορώ να πάψω να είμαι ο εαυτός μου και ούτε μπορώ να χάσω την αλήθεια μου. Δεν μπορώ να διαψεύσω τον εαυτό μου, δεν θέλω. Εσύ θέλεις; Ρωτώ επειδή αν εσύ θέλεις, μπορείς!

Και επειδή γλυκερός δεν υπήρξα ποτέ μου και ούτε έχω σκοπό να γίνω τώρα:

για το μόνο που είμαι σίγουρος, είναι ότι αφού την διάψευση εκτός από το να την νιώθω άρχισα να μιλώ γι’ αυτή… είμαι στο σωστό δρόμο, ώστε να την αντιμετωπίσω.  Αν με αφήσεις, εσύ και η κοινωνία (μας), μπορεί και να τα καταφέρω.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s